08) Students' voice: Students' Perspectives on Educational environment

สารบัญ

08

Students' voice

นพ. ฌาณ จิตรนำทรัพย์ 
แพทย์ใช้ทุน
ศูนย์ความเป็นเลิศด้านการศึกษาวิทยาศาสตร์สุขภาพ (SHEE) 
คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล
Image

     ตลอด SHEE Journal เล่มนี้ ผู้อ่านทุกท่านคงได้ทราบถึงเนื้อหาและใจความสำคัญในหลาย ๆ แง่มุมเรื่องสภาพแวดล้อมการเรียนรู้(learning environment) ไม่ว่าจะเป็น ความสำคัญของสภาพแวดล้อมการเรียนรู้ที่มีต่อประสิทธิภาพการเรียนรู้ของผู้เรียน องค์ประกอบที่สำคัญของสภาพแวดล้อมการเรียนรู้ การใช้เครื่องมือต่างๆ การประเมินสภาพแวดล้อมการเรียนรู้เพื่อพัฒนาให้ดียิ่งขึ้น

     ในส่วน Students’ Voice นี้ ตั้งใจนำเสนอแง่มุมที่หลากหลายเรื่องสภาพแวดล้อมการเรียนรู้จากทั้งนักศึกษาแพทย์ นักศึกษาพยาบาล รวมทั้งแพทย์ใช้ทุนให้แก่ผู้อ่านทุกท่าน ผู้เขียนหวังว่าบทความนี้จะมีส่วนในการสร้างมุมมองและแนวคิดแก่ผู้อ่าน เพื่อที่จะเข้าใจผู้เรียนได้มากยิ่งขึ้น รวมทั้งสามารถนำไปประยุกต์ใช้ในการพัฒนาสภาพแวดล้อมการเรียนรู้ในปัจจุบันของโรงเรียนวิทยาศาสตร์สุขภาพได้อย่างมีประสิทธิภาพไม่มากก็น้อย โดยผู้จัดทำได้สัมภาษณ์ผ่านประเด็นคำถามดังนี้

1. สภาพแวดล้อมการเรียนรู้ สำหรับท่านคืออะไร? และมีผลต่อการเรียนรู้ของท่านอย่างไร?

     
     ผู้ให้สัมภาษณ์เห็นไปในทิศทางเดียวกันว่าสภาพแวดล้อมการเรียนรู้ คือปัจจัยด้านอื่นๆที่ไม่ได้เกี่ยวกับเนื้อหาการสอน โดยสามารถสนับสนุนการเรียนรู้หรือทำให้การเรียนรู้ของผู้เรียนลดประสิทธิภาพลงได้ อาจส่งผลทั้งทางตรงและทางอ้อมต่อการเรียนรู้ สภาพแวดล้อมการเรียนรู้ที่ดีจะทำให้ผู้เรียนนั้นเรียนรู้ได้อย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น ความเห็นของผู้ให้สัมภาษณ์หลายท่านแบ่งสภาพแวดล้อมการเรียนรู้เป็นปัจจัยภายนอกตัวผู้เรียน เช่น อุปกรณ์อำนวยความสะดวกในการเรียน สื่อประกอบการสอน สภาพแวดล้อมของห้องเรียน อุณหภูมิ บรรยากาศของห้องเรียน หรือการที่ผู้สอนมีพื้นที่ปลอดภัยในการเรียนรู้(safe space) ให้ผู้เรียนสามารถตั้งคำถามและเรียนรู้ได้อย่างเต็มที่ ไม่ต้องกลัวที่จะซักถามผู้สอน ทำให้ผู้เรียนรู้สึกปลอดภัยในการเรียนรู้ ในส่วนของปัจจัยภายในตัวผู้เรียนเองก็มีความสำคัญอย่างมากเช่นกัน ได้แก่ ความพร้อมของผู้เรียนในแต่ละคาบ สภาพจิตใจและทัศนคติของผู้เรียนว่าพร้อมเปิดรับความรู้ใหม่หรือไม่ นอกจากนี้ความสัมพันธ์ที่ดีระหว่างอาจารย์และผู้เรียน ไปจนถึงค่านิยมและวัฒนธรรมของสถาบัน ก็จัดเป็นสภาพแวดล้อมการเรียนรู้ ซึ่งสามารถหล่อหลอมให้ผู้เรียนเข้าใจและให้ความสำคัญต่อการเรียนรู้ของตนเอง

Image

     
     ผู้ให้สัมภาษณ์ส่วนหนึ่งให้ความเห็นว่า ถึงแม้เอกสารการสอนของผู้สอนจะครบถ้วน สมบูรณ์แบบมากเพียงใด ถ้าผู้สอนไม่สื่อสารกับผู้เรียนอย่างเหมาะสม ไม่เปิดโอกาสให้ผู้เรียนซักถาม ไม่พยายามตอบคำถามที่ผู้เรียนสงสัย หรือมีการแสดงออกที่ไม่เป็นมิตรต่อผู้เรียน เช่นการใช้คำพูดหรือน้ำเสียงที่ไม่เหมาะสม การเรียนรู้นั้นก็ไม่จัดเป็นการเรียนรู้ที่สมบูรณ์ เนื่องจากผู้เรียนไม่สามารถเปิดรับความรู้ใหม่เข้าไปได้อย่างเต็มที่ ขาดแรงบันดาลใจในการเรียน ตรงกันข้าม ถ้ามีการสื่อสารที่เหมาะสมระหว่างผู้สอนกับผู้เรียน ผู้เรียนจะสามารถเข้าใจเนื้อหารวมทั้งจดจำสิ่งที่เรียนได้ดียิ่งขึ้น         

     ผู้ให้สัมภาษณ์เห็นว่าสภาพแวดล้อมที่กระตุ้นให้ตั้งคำถาม แลกเปลี่ยนความคิดเห็นอย่างเท่าเทียม เปิดกว้าง เห็นคุณค่าของความหลากหลายทางมุมมองจะเป็นแรงขับเคลื่อนที่สำคัญในการทำให้เกิดการเรียนรู้แบบร่วมมือ (Collaborative Learning) ซึ่งไม่เพียงช่วยให้เข้าใจเนื้อหาเชิงลึกได้ดียิ่งขึ้น แต่ยังพัฒนาไปสู่การเป็นผู้เรียนรู้ตลอดชีวิต (Lifelong Learner) อีกด้วย

“สภาพแวดล้อมในการเรียนรู้ คือ ปัจจัยอื่นๆ ทั้งทางกายและจิตใจ นอกเหนือจากเนื้อหาที่ส่งผลต่อนักเรียนในการเรียนรู้ มีผลต่อการเรียนรู้โดยหากสภาพแวดล้อมในการเรียนรู้เหมาะสมกับการเรียนจะส่งผลให้การเรียนเป็นไปอยากราบรื่น แต่นอกหากสภาพแวดล้อมในการเรียนรู้ไม่เหมาะสม เช่น อาจารย์เข้มงวดมาก ห้องเรียนหนาวหรือร้อนเกินไป จะทำให้การเรียนรู้ถูกรบกวน และเสียสมาธิ ทำให้การเรียนรู้ไม่มีประสิทธิภาพเท่าที่ควร”
“สภาพแวดล้อมในการเรียนรู้ คือ ปัจจัยอื่นๆ ทั้งทางกายและจิตใจ นอกเหนือจากเนื้อหาที่ส่งผลต่อนักเรียนในการเรียนรู้ มีผลต่อการเรียนรู้โดยหากสภาพแวดล้อมในการเรียนรู้เหมาะสมกับการเรียนจะส่งผลให้การเรียนเป็นไปอย่างราบรื่น แต่นอกจากสภาพแวดล้อมในการเรียนรู้ไม่เหมาะสม เช่น อาจารย์เข้มงวดมาก ห้องเรียนหนาวหรือร้อนเกินไป จะทำให้การเรียนรู้ถูกรบกวน และเสียสมาธิ ทำให้การเรียนรู้ไม่มีประสิทธิภาพเท่าที่ควร”

นศพ.พรรณทัต กนกวรานนท์
นักศึกษาแพทย์ ชั้นปีที่ 4 
คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล
“สภาพแวดล้อมการเรียนรู้ เป็นสิ่งที่ส่งผลทั้งทางตรงและทางอ้อมต่อการเรียนรู้ รวมทั้งการพัฒนาของผู้เรียน มีอิทธิพลต่อวิธีคิดและพฤติกรรมการเรียนรู้ของผู้เรียนอย่างต่อเนื่อง ไม่ว่าจะเป็นบรรยากาศในชั้นเรียน ความสัมพันธ์ระหว่างอาจารย์และผู้เรียน ไปจนถึงค่านิยมและวัฒนธรรมของสถาบัน”
“สภาพแวดล้อมการเรียนรู้ เป็นสิ่งที่ส่งผลทั้งทางตรงและทางอ้อมต่อการเรียนรู้ รวมทั้งการพัฒนาของผู้เรียน มีอิทธิพลต่อวิธีคิดและพฤติกรรมการเรียนรู้ของผู้เรียนอย่างต่อเนื่อง ไม่ว่าจะเป็นบรรยากาศในชั้นเรียน ความสัมพันธ์ระหว่างอาจารย์และผู้เรียน ไปจนถึงค่านิยมและวัฒนธรรมของสถาบัน”

นศพ.พีรดนย์ ดุษฎีเวทกุล 
นักศึกษาแพทย์ ชั้นปีที่ 6 
คณะแพทยศาสตร์วชิรพยาบาล มหาวิทยาลัยนวมินทราธิราช

2. ท่านคิดว่าสภาพแวดล้อมการเรียนรู้ที่ดีควรมีองค์ประกอบใดบ้าง?

     
     ผู้ให้สัมภาษณ์มีความเห็นที่หลากหลายเกี่ยวกับองค์ประกอบของสภาพแวดล้อมการเรียนรู้ ส่วนหนึ่งให้ความสำคัญกับสื่อการสอน เช่น สไลด์ประกอบการสอน เอกสารชี้แจงจุดประสงค์รายวิชา ผลลัพธ์การเรียนรู้ที่นักศึกษาจำเป็นต้องบรรลุ อุปกรณ์การฝึกหัตถการต่างๆต้องมีเพียงพอ ปริมาณเหมาะสมกับจำนวนผู้เรียน มีการเน้นย้ำถึงรูปแบบการจัดห้องเรียนเพื่อการเรียนรู้ที่ดีนั้นควรมีการจัดให้เหมาะสมกับรูปแบบกิจกรรมในคาบนั้น ๆ เช่น คาบ Problem-based learning ที่เป็นกิจกรรมกลุ่มย่อย ควรมีการจัดเตรียมโต๊ะเพื่อให้สมาชิกในกลุ่มทำงานร่วมกันได้อย่างสะดวก เห็นหน้าสมาชิกทุกคนได้ชัดเจน เอื้อต่อการอภิปราย สื่อสารกันภายในกลุ่ม นอกจากนี้อยากให้มีพื้นที่สำหรับการเรียนรู้อย่างจำเพาะ เช่น ห้องพักในหอผู้ป่วยที่ใช้ทบทวนเคส เขียนบันทึก หรือประชุมกลุ่ม 
Image
     ผู้ให้สัมภาษณ์ส่วนหนึ่งให้ความสำคัญกับการวางแผนการสอนที่ดี เช่น มีการจัดสอบ formative ที่เพิ่มมากขึ้นในรายวิชาที่ได้รับ feedback จากผู้เรียนว่ามีเนื้อหาที่มากและซับซ้อน เพื่อเพิ่มความเข้าใจให้ผู้เรียน รวมทั้งมีการเฉลยละเอียดหลังทำข้อสอบ formative เพื่อไขข้อสงสัย สนับสนุนการแลกเปลี่ยนความคิดเห็น เพื่อการเรียนรู้ที่ดียิ่งขึ้น

     ในบริบทการเรียนรู้ทางคลินิกมีการกล่าวถึงการที่รายวิชามีการกำหนดภาระงานต่อผู้เรียนที่ไม่มากเกินไป เพื่อให้ผู้เรียนมีเวลาได้คิดทบทวนและศึกษาเพิ่มเติมเกี่ยวกับผู้ป่วยที่อยู่ในการดูแลของนักศึกษา นอกจากนี้การที่อาจารย์และพี่พยาบาลในหอผู้ป่วย มีการให้คำแนะนำด้วยท่าทีที่อบอุ่น ช่วยให้ตนรู้สึกว่าผู้เรียนนั้นก็ผิดพลาดกันได้และสามารถเรียนรู้จากความผิดพลาดนั้น รวมทั้งมีโอกาสฝึกปฏิบัติจริงภายใต้การดูแลใกล้ชิดจากผู้สอน มีการสะท้อนผล (reflection) โดยผู้สอนหลังปฏิบัติงานแต่ละวัน ช่วยทำให้สภาพแวดล้อมการเรียนรู้ในชั้นคลินิกสมบูรณ์ยิ่งขึ้น มีบรรยากาศที่เป็นมิตร ไม่กดดัน ทำให้ผู้เรียนกล้าถาม กล้าคิด และกล้าทดลองปฏิบัติมากยิ่งขึ้น
“มีองค์ประกอบที่หลากหลายด้วยกัน ได้แก่ อุปกรณ์ประกอบการสอนต้องมีเพียงพอต่อจำนวนผู้เรียน การมีปฏิสัมพันธ์ที่ดีระหว่างผู้สอนกับผู้เรียนในการเรียนรู้ รวมทั้งผู้สอนมีการเตรียมการสอนที่ดี สนับสนุนให้เกิดการตั้งคำถาม อภิปรายและตอบข้อสงสัยของผู้เรียน”

“มีองค์ประกอบที่หลากหลายด้วยกัน ได้แก่ อุปกรณ์ประกอบการสอนต้องมีเพียงพอต่อจำนวนผู้เรียน การมีปฏิสัมพันธ์ที่ดีระหว่างผู้สอนกับผู้เรียนในการเรียนรู้ รวมทั้งผู้สอนมีการเตรียมการสอนที่ดี สนับสนุนให้เกิดการตั้งคำถาม อภิปรายและตอบข้อสงสัยของผู้เรียน”

นศพ.ลมลมุล บุนนาค 
นักศึกษาแพทย์ ชั้นปีที่ 5 
คณะแพทยศาสตร์วชิรพยาบาล มหาวิทยาลัยนวมินทราธิราช

“สถานที่เรียนรู้ควรมีความสะอาด ปลอดภัยและเป็นระเบียบ ช่วยให้โฟกัสกับการเรียนรู้ได้ดีขึ้น อุปกรณ์และเครื่องมือครบถ้วน พร้อมใช้งาน เช่น เครื่องมือทางการแพทย์และวัสดุทำแผล มีพื้นที่สำหรับการเรียนรู้ เช่น ห้องพักพยาบาลที่ใช้ทบทวนเคส เขียนบันทึก บรรยากาศที่เป็นมิตร ไม่กดดัน ทำให้กล้าถาม กล้าคิดมากยิ่งขึ้น”

“สถานที่เรียนรู้ควรมีความสะอาด ปลอดภัยและเป็นระเบียบ ช่วยให้โฟกัสกับการเรียนรู้ได้ดีขึ้น อุปกรณ์และเครื่องมือครบถ้วน พร้อมใช้งาน เช่น เครื่องมือทางการแพทย์และวัสดุทำแผล มีพื้นที่สำหรับการเรียนรู้ เช่น ห้องพักพยาบาลที่ใช้ทบทวนเคส เขียนบันทึก บรรยากาศที่เป็นมิตร ไม่กดดัน ทำให้กล้าถาม กล้าคิดมากยิ่งขึ้น”

นักศึกษาพยาบาลจุฬารัตน์ ยืนยง 
นักศึกษาพยาบาล ชั้นปีที่ 3 
คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล 

“สภาพแวดล้อมการเรียนรู้ชั้นคลินิก ควรมีพื้นที่ปลอดภัยให้ผู้เรียนซักถามข้อสงสัย รวมทั้งผู้สอนควรกระตุ้นให้ผู้เรียนถกประเด็น คิดได้อย่างเป็นอิสระ ภาระงานในหอผู้ป่วยไม่ควรจะมากเกินไปจนทำให้ผู้เรียนไม่ได้ศึกษาผู้ป่วยที่อยู่ในการดูแลของตน ควรมีเวลาเพียงพอให้ได้คิดทบทวนและศึกษาเพิ่มเติมในสิ่งที่ได้เรียนรู้”
“สภาพแวดล้อมการเรียนรู้ชั้นคลินิก ควรมีพื้นที่ปลอดภัยให้ผู้เรียนซักถามข้อสงสัย รวมทั้งผู้สอนควรกระตุ้นให้ผู้เรียนถกประเด็น คิดได้อย่างเป็นอิสระ ภาระงานในหอผู้ป่วยไม่ควรจะมากเกินไปจนทำให้ผู้เรียนไม่ได้ศึกษาผู้ป่วยที่อยู่ในการดูแลของตน ควรมีเวลาเพียงพอให้ได้คิดทบทวนและศึกษาเพิ่มเติมในสิ่งที่ได้เรียนรู้”

นศพ.ธนพงศ์ ตั้งจิตสิริสรรพ์ 
แพทย์ใช้ทุน ชั้นปี 1 
คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่

3. จากประสบการณ์ของท่าน สภาพแวดล้อมการเรียนรู้ในปัจจุบันส่งผลต่อการเรียนรู้ของท่านในลักษณะใดบ้าง? ท่านคาดหวังให้คงรูปแบบเดิมหรือปรับเปลี่ยนอะไร อย่างใดบ้าง?


     สภาพแวดล้อมการเรียนรู้ในปัจจุบันมีเทคโนโลยีต่าง ๆ ที่ช่วยส่งเสริมให้ผู้เรียนเกิดการเรียนรู้ด้วยตนเอง (Self-directed Learning) ได้มากยิ่งขึ้น และสามารถกระตุ้นความอยากรู้ของผู้เรียนอย่างต่อเนื่อง แต่ก็มีประเด็นเรื่องความซับซ้อนของข้อมูลและองค์ความรู้ ซึ่งทำให้ผู้เรียนจำเป็นต้องพัฒนาทักษะการคิดเชิงวิเคราะห์และการกลั่นกรองข้อมูลที่ได้รับ เพื่อให้สามารถเลือกใช้ข้อมูลได้อย่างถูกต้องและเหมาะสม ผู้ให้สัมภาษณ์มองว่าการที่สภาพแวดล้อมการเรียนรู้นั้นจะเหมาะสมได้ ต้องมีการปรับเปลี่ยนตามลักษณะการเรียนรู้ของผู้เรียนที่เปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็วตามยุคสมัย อย่างไรก็ตาม สภาพแวดล้อมการเรียนรู้ในปัจจุบันยังมุ่งเน้นผลสัมฤทธิ์ทางวิชาการมากกว่าการสร้างกระบวนการเรียนรู้เชิงลึก ส่งผลให้ผู้เรียนจำนวนมากขาดโอกาสในการฝึกการตั้งคำถามและการโต้แย้งอย่างมีเหตุผล ทำให้ไม่อาจเข้าใจเนื้อหาได้อย่างแท้จริง อาจจะด้วยข้อจำกัดของเวลาในแต่ละคาบการสอนหรือรายวิชา ทำให้ผู้เรียนได้ฝึกคิดวิเคราะห์ลดลง จึงอยากให้มีการเพิ่มเวลาในการอภิปรายกับผู้สอน ไม่ว่าจะในชั้นเรียนคลินิกหรือปรีคลินิก อาจลดเวลาคาบที่สอนบรรยายเพียงอย่างเดียวลงหรือสอดแทรกการถามคำถามอย่างสม่ำเสมอให้ผู้เรียนได้ฝึกคิดและถกประเด็นในคาบเรียนที่มีการสอนแบบบรรยายเป็นหลัก

     สภาพแวดล้อมการเรียนรู้ควรส่งเสริมการตั้งคำถามและการคิดอย่างอิสระของผู้เรียน บางส่วนให้ความเห็นเกี่ยวกับผู้สอนว่าควรที่จะสามารถดึงความสนใจของผู้เรียนได้เป็นอย่างดี มีอัธยาศัยที่ดี มีความตรงต่อเวลา มีการเตรียมตัวการสอนมาก่อนหน้า มีแนวทางการสอนที่น่าสนใจ ทำให้ผู้เรียนไม่เบื่อหน่าย ซึ่งส่งผลให้ผู้เรียนมีทัศนคติที่ดีในการเรียน มีความรู้สึกที่ดีต่อผู้สอน พร้อมจะเปิดรับความรู้ในคาบนั้นและคาบต่อ ๆไป นอกจากนี้การปฏิบัติงานในชั้นคลินิกบางครั้งมีเรื่องผู้สอนในหอผู้ป่วยที่มีลักษณะการสอน แนวความคิดในการดูแลผู้ป่วยที่แตกต่างกันโดยสิ้นเชิงถึงแม้ว่าจะดูแลผู้ป่วยรายเดียวกัน ทำให้บางครั้งผู้เรียนเกิดความสับสนในหลักความรู้และการปฏิบัติดูแลผู้ป่วยได้ โดยผู้ให้สัมภาษณ์คิดว่าปัจจัยหนึ่งที่มีส่วนคือความแตกต่างกันของช่วงวัย จึงอยากให้มีทีมผู้สอนในรายวิชานั้นๆ มีการประชุมหารือกัน ออกแนวทางการสอนร่วมกัน เพื่อความสอดคล้องของตัวเนื้อหา มีหลักการรักษาผู้ป่วยไปในทิศทางเดียวกัน หรืออาจมีการอธิบายเหตุผลประกอบในหลักการคิด การดูแลรักษาผู้ป่วยที่แตกต่างกันของผู้สอน เพื่อให้ผู้เรียนได้เข้าใจถึงกระบวนการคิด ท้ายที่สุดเป็นเรื่องความสะอาดของหอผู้ป่วย สภาพแวดล้อมในหอผู้ป่วยควรมีความสะอาด แสงไฟที่สว่างเพียงพอ จัดวางอุปกรณ์เรียบร้อย มีอุปกรณ์การตรวจผู้ป่วยที่ครบถ้วน จะทำให้เรียนรู้ในหอผู้ป่วยเป็นไปได้อย่างราบรื่น

     ผู้ให้สัมภาษณ์ต้องการให้มีพื้นที่ปลอดภัยในการเรียนรู้ มีโอกาสในการซักถามสิ่งที่ตนสงสัย มีความอิสระในแสดงความคิดเห็นรวมทั้งเวลาที่มากพอในการอภิปรายและถกประเด็นโดยที่ไม่ต้องกลัวว่าตนจะผิด ความสัมพันธ์ที่ดีระหว่างผู้สอนและผู้เรียนก็สำคัญไม่ต่างกัน โดยถ้าผู้สอนมีอัธยาศัยดี สื่อสารกับผู้เรียนได้เหมาะสม มีความเป็นมิตรกับผู้เรียน เตรียมการสอนมาอย่างเหมาะสม จะทำให้ผู้เรียนสัมผัสได้และมีทัศนคติที่ดี มีความตั้งใจพร้อมสำหรับการเรียนรู้ นอกจากนี้ปัจจัยด้านกายภาพของสภาพแวดล้อมการเรียนรู้ เช่น อุปกรณ์ประกอบการเรียนที่เหมาะสมและมีปริมาณมากพอต่อผู้เรียน จะทำให้ผู้เรียนได้ฝึกอย่างเต็มที่ นำไปสู่การเรียนรู้ที่ดียิ่งขึ้น ผู้ให้สัมภาษณ์คิดว่าควรลดเวลาของการเรียนแบบบรรยายเพียงอย่างเดียวลงแล้วนำเวลามาเพิ่มการอภิปรายผ่านการแก้ไขปัญหา ฝึกคิดร่วมกับเพื่อนร่วมชั้นโดยมีผู้สอนคอยสังเกตและช่วยเหลือ รวมทั้งควรเพิ่มปริมาณการทดสอบ formative ให้มากขึ้นโดยเฉพาะในรายวิชาที่เนื้อหาปริมาณมากและซับซ้อน เพื่อผู้เรียนจะได้รู้ว่าตนยังไม่เข้าใจหรือเข้าใจผิดในเนื้อหาส่วนใด ควรมีการรับฟังรวมทั้งเปิดช่องทางการ feedback รายวิชาจากผู้เรียนในแต่ละโรเตชั่น ไม่ว่าจะเป็นประเด็นปริมาณของเนื้อหากับความเหมาะสมของข้อสอบวัดผล ความเหมาะสมของเวลาในการสอน การที่ผู้เรียนต้องการให้เฉลยข้อสอบ formative เพื่อการเรียนรู้ที่มากขึ้น เพื่อที่ผู้สอนจะได้นำมาปรับปรุงรายวิชาให้มีการสอนอย่างมีประสิทธิภาพดียิ่งขึ้นต่อไป
“ส่งผลดีต่อการเรียนรู้ของนักเรียน เช่น อาจารย์มียกประเด็นที่น่าสนใจกระตุ้นให้ผู้เรียนหาข้อมูลเพิ่ม สนับสนุนผู้เรียนในการหาความรู้ เน้นความเข้าใจเป็นหลัก คอยถามผู้เรียนว่ามีข้อสงสัยหรือไม่”

“ส่งผลดีต่อการเรียนรู้ของนักเรียน เช่น อาจารย์มียกประเด็นที่น่าสนใจกระตุ้นให้ผู้เรียนหาข้อมูลเพิ่ม สนับสนุนผู้เรียนในการหาความรู้ เน้นความเข้าใจเป็นหลัก คอยถามผู้เรียนว่ามีข้อสงสัยหรือไม่”

นศพ.ธนาคม ฮุ่นตระกูล 
นักศึกษาแพทย์ ชั้นปีที่ 6  
คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์

“สภาพแวดล้อมการเรียนรู้ที่สามารถปรับเปลี่ยนได้คือตัวผู้เรียนเองและอาจารย์ ในส่วนของตัวผู้เรียน หากสามารถจัดการความกดดัน ความเครียด ความยืดหยุ่นของตนต่อสถานการณ์ได้ดีจะช่วยปรับตัวเข้ากับสภาพแวดล้อมได้ดีขึ้น สำหรับอาจารย์ อยากให้อาจารย์ทุกท่านช่วยสร้างสภาพแวดล้อมการเรียนรู้ที่ดี เป็นพื้นที่ปลอดภัยของผู้เรียน จะส่งเสริมการเรียนรู้ที่ดีได้”

“สภาพแวดล้อมการเรียนรู้ที่สามารถปรับเปลี่ยนได้คือตัวผู้เรียนเองและอาจารย์ ในส่วนของตัวผู้เรียน หากสามารถจัดการความกดดัน ความเครียด ความยืดหยุ่นของตนต่อสถานการณ์ได้ดีจะช่วยปรับตัวเข้ากับสภาพแวดล้อมได้ดีขึ้น สำหรับอาจารย์ อยากให้อาจารย์ทุกท่านช่วยสร้างสภาพแวดล้อมการเรียนรู้ที่ดี เป็นพื้นที่ปลอดภัยของผู้เรียน จะส่งเสริมการเรียนรู้ที่ดีได้”

นศพ.พรรณทัต กนกวรานนท์ 
นักศึกษาแพทย์ ชั้นปีที่ 4 
คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล

“ในปัจจุบัน ผู้สอนมีวิธีการสอนที่ช่วยกระตุ้นการมีส่วนร่วมในห้องเรียนของผู้เรียน ทำให้ผู้เรียนฝึกตั้งคำถาม และอยากไปศึกษาค้นคว้าเพิ่มเติม”

“ในปัจจุบัน ผู้สอนมีวิธีการสอนที่ช่วยกระตุ้นการมีส่วนร่วมในห้องเรียนของผู้เรียน ทำให้ผู้เรียนฝึกตั้งคำถาม และอยากไปศึกษาค้นคว้าเพิ่มเติม”

นศพ.ศุภวิชญ์ จิระเดชะ 
นักศึกษาแพทย์ ชั้นปีที่ 3 
คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล

     จากความเห็นที่หลากหลายเกี่ยวกับสภาพแวดล้อมการเรียนรู้ของนักศึกษาต่างชั้นปีข้างต้น ไม่ว่าจะเป็นเรื่องความหมายของสภาพแวดล้อมการเรียนรู้ องค์ประกอบของสภาพแวดล้อมการเรียนรู้ที่ดี รวมถึงความคาดหวังในการปรับเปลี่ยน พัฒนาสภาพแวดล้อมการเรียนรู้ของผู้ให้สัมภาษณ์ ผู้จัดทำหวังว่าผู้อ่านจะได้มุมมองที่หลากหลาย สภาพแวดล้อมการเรียนรู้ที่ผู้เรียนต้องการนั้นไม่เพียงให้ความสำคัญต่อด้านกายภาพ แต่รวมถึงการที่ผู้สอนมีการสื่อสารที่ดีกับผู้เรียน มีพื้นที่ปลอดภัยให้ผู้เรียนแสดงความคิดเห็น มีการตั้งคำถามให้ผู้เรียนได้ฝึกคิดอย่างสม่ำเสมอ แสดงออกถึงความใส่ใจต่อผู้เรียน เมื่อสภาพแสดล้อมการเรียนรู้เหมาะสม ผู้เรียนจะเปิดรับการสอนมากยิ่งขึ้น เรียนรู้ได้อย่างเต็มที่ ทำให้การสอนนั้นดำเนินไปอย่างมีประสิทธิภาพ เห็นได้ว่าผู้เรียนของเรามีการให้ความสำคัญในหลาย ๆ องค์ประกอบของสภาพแวดล้อมการเรียนรู้ บางด้านนั้นเป็นสิ่งที่ผู้สัมภาษณ์เองไม่เคยนึกถึงมาก่อน หวังว่าผู้อ่านจะนำมุมมองที่หลากหลายของผู้เรียนเหล่านี้ไปต่อยอดเพื่อพัฒนาและปรับสภาพแวดล้อมการเรียนรู้ในโรงเรียนวิทยาศาสตร์สุขภาพของทุกท่านให้ดียิ่งขึ้นต่อไป


ขอขอบคุณผู้ให้สัมภาษณ์
1. ศุภวิชญ์ จิระเดชะ นักศึกษาแพทย์ ชั้นปีที่ 3 คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล
2. จุฬารัตน์ ยืนยง นักศึกษาพยาบาล ชั้นปีที่ 3 คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล
3. ลมลมุล บุนนาค นักศึกษาแพทย์ ชั้นปีที่ 5 คณะแพทยศาสตร์วชิรพยาบาล มหาวิทยาลัยนวมินทราธิราช
4. ธนาคม ฮุ่นตระกูล นักศึกษาแพทย์ ชั้นปีที่ 6  คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
5. ญาณิศา สุวรรณพงศ์ นักศึกษาพยาบาล ชั้นปีที่ 3 คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล
6.
ธนพงศ์ ตั้งจิตสิริสรรพ์ แพทย์ใช้ทุน ชั้นปี 1 คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่
7. พีรดนย์ ดุษฎีเวทกุล นักศึกษาแพทย์ ชั้นปีที่ 6 คณะแพทยศาสตร์วชิรพยาบาล มหาวิทยาลัยนวมินทราธิราช
8. ภากานต์สิทธิ์ เกษวิเศษ นักศึกษาแพทย์ ชั้นปีที่ 2 คณะแพทยศาสตร์วชิรพยาบาล มหาวิทยาลัยนวมินทราธิราช
9. พรรณทัต กนกวรานนท์ นักศึกษาแพทย์ ชั้นปีที่ 4 คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล

นพ.ฌาณ จิตรนำทรัพย์
แพทย์ใช้ทุน ศูนย์ความเป็นเลิศด้านการศึกษาวิทยาศาสตร์สุขภาพ 
คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล
email : This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it.

แนะนำสำหรับคุณ

Citation

ฌาณ จิตรนำทรัพย์. Students' voice: Students' Perspectives on Educational environment. SHEE J. 2025;6(4): e250408
URL: https://shee.si.mahidol.ac.th/knowledge/index.php/journals-th/issue4-2025/08-4-2025




ท่านสามารถเก็บคะแนน CPD / CME ได้จากระบบ SHEE Online Course โดยสามารถ Click ที่ปุ่มด้านล่างนี้เพื่อเข้าสู่ระบบ

 

Free Joomla! templates by Engine Templates